in de klas (1)

rebelThe battle

 Met in de rode hoek: juf Henrieke. Haar basis persoonlijkheidstype is dat van de dromer.

·         Dromer

Je bent kalm, hebt een sterke verbeeldingskracht en het vermogen om te reflecteren.
In je communicatie neem je niet snel als eerste het initiatief. Als anderen iets van je willen, wil je graag dat ze dat op een directe manier aan je vragen. Je neemt je tijd en geeft een kort en krachtig antwoord.
Je waardeert het als anderen het belang van je woorden goed afwegen. Je hebt behoefte aan tijd en ruimte om te reflecteren en voor introspectie.
Anderen waarderen je om de kalmte waarmee je, hoe ernstig een situatie ook is, heel rustig de verschillende hypotheses of mogelijke oplossingen kunt analyseren, je vermogen om de dingen in het grotere geheel van de mensheid en de wereld om ons heen te bekijken, en je verbeeldingskracht.

In de blauwe hoek: Ramon (11). Zijn basis persoonlijkheidstype is rebel.

·         Rebel

Je bent spontaan en creatief.
In je communicatie houd je van grapjes en speels contact. Je bent energiek en laat dit met je lichaamstaal zien. Je reageert op situaties vaak in eerste instantie met ‘leuk’ of ‘niet leuk’. Dit zijn ook woorden die je veel gebruikt. Je houdt van afwisseling en ‘gave’ dingen.
Anderen waarderen je om je energie om van iets saais nog iets leuks te maken, om je creativiteit om tot niet alledaagse oplossingen te komen en je spontaniteit en enthousiasme voor anderen.

Observatie:

Juf Henrieke vertelt de kinderen in het lokaal dat ze weten wat ze moeten doen. Ze geeft aan dat ze verwacht dat de kinderen binnen tien tellen stil zijn en aan het werk. Een klasgenoot van Ramon is daartoe niet in staat en krijgt de straf dat hij in de pauze binnen moet zitten. Ramon ziet hoe de juf voor zijn tafel komt staan. Ze zegt niets, heeft haar armen over elkaar en staat starend over de hoofden van de kinderen. Ramon zit onder haar en kijkt naar boven. Hij pakt zijn pen, trekt zijn broek, waarvan de oranje onderbroek (met de letters HUP HOLLAND HUP) voor een groot deel is te zien, op.
Hij zucht diep. Een zucht waarbij het aantal decibellen hoog is en zeker achterin de klas te horen moet zijn. Juf kijkt vanuit haar positie schuin naar beneden.
‘Goh,’ zegt Ramon als reactie.
Juf verandert niets aan haar houding, blijft de groep overzien in een poging de rust en stilte zo lang mogelijk in stand te houden.
‘Ik zeg niets,’ zegt Ramon, gevolgd door ‘altijd dezelfde.’
Juf Henrieke kijkt stuurs, zonder emotie op haar gezicht. Uit het niets komt ze met een mededeling:
‘Ik weet waar jij zit morgen.’
Ik kan niet duiden wat ze hier mee bedoelt maar het lokt een nieuwe zucht uit bij Ramon.
Wanneer hij positieve energie heeft en communicatie “okay” is dan zoekt hij speels contact, is spontaan en creatief. Nu is het speelse contact, door de stresshouding van juf Henrieke (star, emotieloos, de neiging terug te trekken uit de situatie) niet mogelijk. Toch heeft hij het nodig en zoekt het. Logisch!
‘Wat doe ik nu weer?’ vraagt hij uitdagend.
Juf Henrieke komt met een klassieke opmerking: ‘Deed je maar eens wat.’ In de poging een grapje te maken dat absoluut niet lollig is.
Ze voegt er aan toe: ‘Ga maar op de gang.’
Ramon zoekt uitgebreid zijn spullen bij elkaar, zucht, hijst zijn broek op, kijkt om zich heen en sjokt door het lokaal terwijl juf als een standbeeld blijft staan en op geen enkele manier in beweging komt.

Einde van ronde 1. Juf Henrieke lijkt aan de winnende hand.

Het begin van ronde twee laat zien dat juf Henrieke op dezelfde, centrale plek staat.
Ramon is deels uit beeld. Hij zit op de gang, bij een werkblad waar ook een computer staat.
Na drie minuten gaat de deur open en stapt Ramon met een been het lokaal in. In zijn rechterhand heeft hij een papieren zakdoekje en tussen duim en wijsvinger een verrotte banaan. Hij houdt hem omhoog met gefronste wenkbrauwen. Juf Henrieke schudt het hoofd en Ramon druipt, met een twinkeling in zijn ogen, af.
Niet veel later zie ik Ramon met dezelfde verrotte banaan naar het lokaal naast zijn lokaal gaan…
Het feit dat een kind uit beeld is betekent niet dat zijn gedrag veranderd…

Einde van ronde 2. Ramon is teruggekomen uit verslagen positie en komt op gelijke hoogte met juf Henrieke.

Het begin van ronde drie.

Ramon komt aan het begin van ronde drie wederom de klas binnen. Beschuldigend zegt hij:
‘Juf, Henk staat de hele tijd bij mij te klooien op de computer.’
Juf Henrieke staat met de rug in de touwen, reageert niet waarop Ramon wederom afdruipt. Er is geen speels contact, er is sprake van miscommunicatie. Juf en Ramon zijn totaal niet in staat elkaar te bereiken. Het disstressgedrag van Ramon is beschuldigen, van juf Henrieke is de neiging tot terugtrekken.
Wanneer Ramon zijn werk af heeft komt hij met zijn spullen de klas in. Hij loopt langs verschillende tafels, gaat even buurten zonder wat te zeggen, zoekt contact, gooit met een nonchalant gebaar zijn schrift op tafel, gaat pontificaal voor juf staan, die nog steeds op dezelfde plek staat, en vraagt: ‘Juf, wat moet ik nu doen?’
Juf kijkt hem aan en wijst naar een extra opdracht.
‘Lukt dat in de klas?’
Geen reactie.
‘Kijk mij eens aan!’
‘Als het niet lukt ga je maar uit de klas.’

En daar ging Ramon. De klas uit. Knock out.
En daar stond juf Henrieke. Knock out.

Geen winnaars, alleen verliezers.

Nawoord:

De zinnen die ik hierboven noteerde zijn letterlijk de zinnen die zijn gezegd. Ik weet niet met welke gedachte, mening of gevoel u dit leest. Battles zoals deze kom ik op veel plekken, in meer of mindere heftigheid, tegen. Ook u zult ze (als kind of als leerkracht, als ouder) hebben meegemaakt. Toch?

De vraag is: Had dit gevecht voorkomen kunnen worden?
Het antwoord: ja.
Om vijf voor twaalf, aan het eind van de les, stelde ik me voor aan de klas. Ik vertelde wie ik was en wat ik doe: er voor zorgen dat juffen en meesters nog beter elk kind kunnen bereiken. Dat het leuker wordt in klassen en dat er plezier is… meer energie… dat er tijd is voor werken en ontspannen…
Ramon geinde er spontaan tussen door met woorden en nonverbale spring in het veld gedrag: speels contact. Ik kaatste zijn gedrag precies terug: we hadden op een speelse, dollende manier contact. Hij glimlachte, ik sprankelde. De rest van de klas ging er niet in mee, het was ons contact, telkens een paar seconden.
Ik ging verder met mijn verhaal. Ramon zocht weer het contact en weer ging ik er op een nonverbale spring bling twinkel manier op in.
Ik kan niet omschrijven wat ik precies deed. Dat is ook niet met woorden te vatten. Het is te begrijpen als je het ziet. Juf Henrieke zag het en vertelde ’s middags aan haar twintig collega’s wat ze had gezien en hoe Ramon op een positieve manier energie kreeg. Ze vertelde er ook bij dat ze dat wat ik deed heel moeilijk vind om te doen. ‘Tegennatuurlijk’ zei ik. ‘Je hoeft het niet te doen,’ vervolgde ik. ‘Wanneer je geen speels contact hebt dan weet je dus wat er gebeurt: rotte bananen, zuchten en op de gang werken.’
De eenentwintig leerkrachten knikten.
‘Moet ik dan de hele dag met hem ‘spelen?’, Jelte?’
‘Wat denk je zelf?’ was mijn tegenvraag.

Juf Henrieke denkt na, reflecteert. Ramon kan zijn gedrag (in disstress) niet aanpassen aan de juf. Juf Henrieke is de enige die Ramon uit de distress kan halen. Door zo nu en dan interventies te plegen die heel ver afstaan van waar zij goed in is, door tegennatuurlijk te handelen. Ze gaat aan de slag met het bedenken van interventies en krijgt hulp van de juf die veel rebel energie in haar basis heeft.

Het positieve: wanneer ze interventies probeert zal ze zien dat het werkt. Dat het echt werkt. Ze zag het aan mijn contact met Ramon. Ze benoemde dat ze dát contact ook graag met hem zou willen. Ze wil meer energie. Veel meer energie! Dat zal ze krijgen door Ramon in zijn kracht te zetten. 

Het kader: het Process Communication Model®:

Ik observeer in klassen aan de hand van het model PCM

Het Process Communication Model® (PCM) is een gedragsmodel en wordt in Amerika al ruim 30 jaar succesvol gebruikt als een gestructureerde methodiek om samenwerking, leidinggeven, coaching, klantrelaties, trainingen etc. beter te laten verlopen en betere resultaten te behalen.

Process Communication biedt een betrouwbare en gevalideerde methode om persoonlijkheidsstructuren te kunnen identificeren en te begrijpen. Het geeft inzicht in de invloed van persoonlijkheidsstructuren op gedrag en de dynamiek van communicatie.

Met Process Communication wordt het makkelijk om:

  • uw eigen gedrag te observeren en te begrijpen
  • het gedrag van anderen te begrijpen en te weten hoe u effectief met hen kunt communiceren
  • conflicten en miscommunicatie te analyseren, op te lossen en om te buigen naar effectieve communicatie

Het geeft aan hoe we onszelf kunnen blijven en de effectiviteit van het werk met het plezier van echt samenwerken kunnen combineren. Ook in het voorkomen van conflictsituaties, het begrijpen wat er gebeurt en het écht contact maken met de ander, is het Process Communication Model® zeer waardevol. Daarnaast biedt PCM handvatten om uzelf een spiegel voor te houden en te reflecteren op uw eigen ontwikkelingspunten. Met concrete resultaten.

Volgens PCM is de persoonlijkheid van een individu opgebouwd uit een unieke combinatie van zes Persoonlijkheidstypes. Afhankelijk van deze combinatie zien we karaktertrekken, percepties, motivaties, communicatiestijlen, behoeften en voorspelbaar en zichtbaar stressgedrag.

De uitdaging is om in contact met anderen in te spelen op die verschillende persoonlijkheidstypen en ze zo tot hun recht te laten komen. Deze verschillen zijn een bron van kwaliteit en kunnen ook de oorzaak zijn van miscommunicatie en conflicten. Het begrijpen van en kunnen omgaan met deze gedragspatronen verbetert de kwaliteit van zowel ons zakelijke als ons privé leven.

Voorspelbaarheid stressgedrag Het Process Communication Model® geeft inzicht in de achtergrond en oorzaken van stressgedrag. Ieder persoonlijkheidstype reageert op een eigen manier op stressfactoren. Dit stressgedrag is voorspelbaar en PCM biedt met concrete handvatten om gerichte en waardevolle interventies te doen in de samenwerking met anderen en bij jezelf. Het resultaat is prettiger en succesvoller communiceren en samenwerken.

De opbrengst:

Een lokaal vol hardwerkende kinderen

  • Kinderen die op een positieve manier met elkaar omgaan
  • De leerkracht die weet waar het gedrag van elk kind zijn oorsprong heeft.
  • De leerkracht die weet hoe hij elk kind op de beste manier kan benaderen, kan bereiken en kan stimuleren
  • De leerkracht die ziet wanneer een kind in distress raakt en het kind daar uit kan halen.
  • Communicatie afstemmen op behoefte individuele leerling
  • Leerrendement verhogen
  • Plezier in leren en ontwikkelen vergroten
  • Agressie en ineffectief gedrag in de klas verminderen
  • Stress verminderen (bij kind en leerkracht)
  • Eigen energiehuishouding positief beïnvloeden
  • Contact tussen leerkracht en kind verbeteren
  • Contact tussen kinderen onderling verbeteren
  • Effectief klassenmanagement

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *